Bài 3. Phép cộng và phép trừ hai số nguyên

Bài 3 trong sách bài tập Toán lớp 6 - Chân trời sáng tạo Tập 1, Chương 2: Số nguyên, tập trung vào việc giúp học sinh hiểu rõ và thành thạo các quy tắc về phép cộng và phép trừ hai số nguyên. Đây là nền tảng quan trọng để các em tiếp cận các kiến thức toán học phức tạp hơn trong tương lai.

1. Số nguyên là gì?

Trước khi đi vào phép cộng và phép trừ, chúng ta cần ôn lại khái niệm về số nguyên. Số nguyên bao gồm các số tự nhiên (0, 1, 2, 3,...), các số nguyên âm (-1, -2, -3,...), và số 0. Số nguyên âm được sử dụng để biểu diễn các đại lượng nhỏ hơn 0, ví dụ như nhiệt độ dưới 0 độ C, hoặc nợ tiền.

2. Phép cộng hai số nguyên

Phép cộng hai số nguyên được thực hiện theo các quy tắc sau:

• Cộng hai số nguyên dương: Cộng như cộng hai số tự nhiên. Ví dụ: 3 + 5 = 8
• Cộng một số nguyên dương và một số nguyên âm: Thực hiện như sau: a + (-b) = a - b. Ví dụ: 7 + (-2) = 7 - 2 = 5
• Cộng hai số nguyên âm: Cộng hai giá trị tuyệt đối của chúng và đặt dấu âm trước kết quả. Ví dụ: (-4) + (-3) = - (4 + 3) = -7

3. Phép trừ hai số nguyên

Phép trừ hai số nguyên cũng có những quy tắc riêng:

• Trừ hai số nguyên dương: Trừ như trừ hai số tự nhiên. Ví dụ: 8 - 2 = 6
• Trừ một số nguyên âm: Thực hiện như sau: a - (-b) = a + b. Ví dụ: 5 - (-1) = 5 + 1 = 6
• Trừ một số nguyên dương và một số nguyên âm: Thực hiện như sau: a - (-b) = a + b. Ví dụ: 2 - (-5) = 2 + 5 = 7

4. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Tính (-6) + 4

Giải: (-6) + 4 = - (6 - 4) = -2

Ví dụ 2: Tính 9 - (-3)

Giải: 9 - (-3) = 9 + 3 = 12

5. Bài tập luyện tập

Để củng cố kiến thức, các em hãy thực hiện các bài tập sau:

1. Tính: 12 + (-5)
2. Tính: (-8) + 7
3. Tính: 15 - (-4)
4. Tính: (-10) - 3

6. Ứng dụng của phép cộng và phép trừ hai số nguyên

Phép cộng và phép trừ hai số nguyên được ứng dụng rộng rãi trong cuộc sống hàng ngày, ví dụ như:

• Tính toán tiền bạc: Ví dụ, nếu bạn có 50.000 đồng và nợ 20.000 đồng, số tiền bạn còn lại là 50.000 - 20.000 = 30.000 đồng.
• Tính nhiệt độ: Ví dụ, nếu nhiệt độ ban ngày là 25 độ C và nhiệt độ ban đêm giảm 8 độ C, nhiệt độ ban đêm là 25 - 8 = 17 độ C.
• Tính độ cao: Ví dụ, nếu một máy bay đang bay ở độ cao 10.000 mét và hạ xuống 2.000 mét, độ cao hiện tại của máy bay là 10.000 - 2.000 = 8.000 mét.

7. Kết luận

Bài học về phép cộng và phép trừ hai số nguyên là một bước quan trọng trong quá trình học Toán của các em. Hãy luyện tập thường xuyên để nắm vững kiến thức và tự tin giải các bài toán liên quan. Chúc các em học tốt!